GS Nguyễn Lân Cường cho rằng: “Dường như các chủ đầu tư, các nhà xây dựng… ghét khảo cổ, bởi họ sợ các nhà khảo cổ đến phát hiện các di chỉ thì công trình của họ phải dừng lại”
Hiện có 94 di tích của 16 tỉnh, thành trên cả nước được tiến hành thực nghiệm chống mối mọt bằng phương pháp sinh vật học. Đáng ghi nhận là từ khi Luật Di sản văn hóa ra đời vào năm 2001 đến nay đã có 2. 000 hộ dân đang sinh sống trong khu bảo vệ di tích… Có nhiều căn do dẫn tới thực trạng này, nhưng công tác di dân, bảo vệ di sản thực sự cần vốn kinh phí lớn.
Tinh thần bảo tồn di sản văn hóa đã được nâng cao tham dự Hội nghị tư vấn về tình hình thực hành chính sách, luật pháp trong lĩnh vực Di sản văn hóa do Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng (gọi tắt là Ủy ban) của Quốc hội tổ chức có ông Đào Trọng Thi, Chủ nhiệm Ủy ban; ông Lê Như Tiến, Phó Chủ nhiệm Ủy ban; bà Trần Thị Tâm Đan, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban; bà Đặng Thị Bích Liên, Thứ trưởng Bộ VHTTDL, các đại biểu Quốc hội của Ủy ban, các nhà quản lý văn hóa, đại diện các Hội nghề nghiệp… Bà Trần Thị Tâm Đan, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban khẳng định: "Việc ban hành Luật Di sản văn hóa năm 2001 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) đã tạo cơ sở pháp lý cho công tác bảo vệ và phát huy di tích.
Ông Lê Như Tiến, Phó Chủ nhiệm Ủy ban khẳng định: “Các ý kiến sẽ được Ủy ban tổng hợp, chọn lọc, bổ sung nhằm hoàn thiện vắng kết quả giám sát về tình hình thực hành chính sách, luật pháp rong lĩnh vực Di sản văn hóa; làm cơ sở để Ủy ban đề nghị các cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền chỉnh đốn công tác bảo tàng và phát huy giá trị di tích; nghiên cứu điều chỉnh, bổ sung các văn bản quy phạm luật pháp ăn nhập, tạo điều kiện cho việc quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị Di sản văn hóa”.
Thống kê ở 33 tỉnh, đô thị trong hai năm 2006 – 2007 có tới 120 tỉ đồng đầu tư tu sửa di tích từ nguồn xã hội hóa… Tiêu biểu cho sự quan hoài của địa phương về công tác này phải kể đến Thủ đô HN. Theo quan điểm đánh giá của nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu văn hóa thì nếu không có hệ thống văn bản pháp lý quan trọng can dự đến vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa thì chẳng thể có nhiều di sản của VN được UNESCO vinh danh là di sản văn hóa.
Bên cạnh nguồn ngân sách Nhà nước đầu tư, theo thưa của các địa phương từ năm 2001 – 2005, quần chúng đóng góp trên 500 tỉ cho công cuộc bảo tồn và phát huy giá trị di sản.
Còn đó những khoảng trống Dù vậy, thực trạng Di sản văn hóa bị xâm hại, vi phạm Luật Di sản văn hóa… vẫn còn nhiều “khoảng trống” cần phải giải quyết. Ông Tống Trung Tín cho biết: “Quy hoạch khảo cổ ở Khánh Hòa đã được hoàn thành năm 2012 nhưng đến nay vẫn chưa được cấp có thẩm quyền coi xét phê duyệt”. Bên cạnh đó, trong công tác bảo tồn bảo tàng, công tác quản lý cổ vật… cũng có nhiều quan điểm phản ánh, đánh giá nhiều chiều khác nhau.
Tại HN, riêng việc giải tỏa 27 hộ ở trong các khu di tích thuộc quận Hoàn Kiếm đã mất 50 tỉ đồng… Việc cắm mốc giới, lập quy hoạch tổng thể, quy hoạch chi tiết để bảo tồn và phát huy giá trị của nhiều di tích, Vì thế cũng đang gặp nhiều khó khăn, nhiều địa phương, nhiều khu di tích chưa được khai triển đồng bộ công tác này… Bên cạnh đó, mâu thuẫn giữa bảo tồn văn hóa và phát triển kinh tế tầng lớp cũng còn có nhiều vấn đề cần phải khắc phục.
000 tỉ đồng để sang sửa, chống xuống cấp di tích, trong đó nguồn kinh phí từng lớp hóa chiếm hơn 30%. Trước khi được công nhận là Di tích Lịch sử văn hóa cấp quốc gia năm 1985, Hội An chỉ là khu phố già nua, vắng lặng.
655 lượt di tích được tương trợ kinh phí từ dự án chống xuống cấp và sửa sang các di tích lịch sử văn hóa. Ông Tống Trung Tín, Viện trưởng Viện Khảo cổ khẳng định: “Nếu không có Luật Di sản văn hóa thì không thể có Hoàng Thành Thăng Long là di sản thế giới như bây giờ”… bởi vậy, Hội nghị đã tham góp nhiều ý kiến cần phải thực hành Luật Di sản văn hóa một cách ráo riết, chém đẹp hơn trên cả nước, đồng thời với hoạt động giám sát, thanh rà để Luật đi vào đời sống, đưa công cuộc bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa của dân tộc ngày càng tốt hơn.
Vn. Chỉ tính riêng chương trình mục tiêu văn hóa từ năm 2006 – 2012 đã đầu tư kinh phí 211,3 tỉ cho công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản và cũng bằng nguồn kinh phí của chương trình này, đã có khoảng trên 1. Theo thống kê, HN có 1.
Gov. Theo ông Trương Minh Tiến, Phó Giám đốc Sở VHTTDL HN cho biết, từ 2010 đến nay, nhàng nhàng mỗi năm HN đầu tư tìm 1. Đơn cử như trong năm 2012, Cố đô Huế và Vịnh Hạ Long có nguồn thu bán vé đạt 100 tỉ đồng, Hội An đạt 61 tỉ đồng, đền Ngọc Sơn ở HN thu 14 tỉ đồng, di tích Côn Sơn Kiếp Bạc ở Hải Dương thu được 23 tỉ đồng và di tích đền Bà Chúa Xứ ở An Giang có số thu là 70 tỉ đồng… Số liệu của Khu phố cổ Hội An, Quảng Nam cho thấy “những con số biết nói”.
200 lượt cán bộ làm mướn tác bảo tồn, quản lý di sản, tu chỉnh di tích… được tham gia các khóa đào tạo, tập huấn… Thứ trưởng Đặng Thị Bích Liên nhấn mạnh: “Đáng mừng là nhận thức của toàn từng lớp về công cuộc bảo tàng và phát huy giá trị Di sản văn hóa của dân tộc đã được nâng cao”. Trước quá trình toàn cầu hóa, nguy cơ đánh mất bản sắc văn hóa đặt ra nhiều thách thức cho không chỉ công cuộc bảo tồn Di sản văn hóa mà với nhiều lĩnh vực văn hóa VN cũng như nhiều nước trên thế giới.
Thực tiễn nhiều công trình, dự án xây dựng, giao thông khi triển khai phát hiện các di chỉ khảo cổ đều lờ đi. Công tác bảo vệ và phát huy di tích những năm gần đây đã đạt được những kết quả khích lệ”. Như khi thực hành nút liên lạc Văn Cao – Hoàng Hoa Thám, vết tích của Đại La Thành dù được đơn vị thi công đào bới, nhưng chỉ khi người dân phát hiện, dư luận phản ánh thì các nhà khảo cổ mới được vào cuộc… Hiện, quy hoạch khảo cổ của nhiều tỉnh, thành cũng đang rơi vào tình trạng “quy hoạch treo”.
Nhưng đến nay, Hội An đã được đầu tư sang sửa cho gần 200 lượt hạng mục của Khu di tích với kinh phí gần 80 tỉ đồng, 130 di tích tư nhân được tu tạo bằng nguồn vốn tầng lớp hóa, có sự hỗ trợ kinh phí của quốc gia và mỗi năm các chủ di tích tự bỏ tiền đầu tư tu bổ, tu sửa hơn 200 ngôi nhà, hạng mục… Nếu năm 1999, Hội An chỉ mới có 160 ngàn lượt khách thì đến 2012 đã có hơn 1 triệu du khách đến với Khu phố cổ độc đáo này.
Theo Bvhttdl. 200 hộ dân và 11 cơ quan đang dùng đất của 104 di tích, Cố đô Huế có trên 2. Linh động, sáng tạo thực hành Luật để Di sản văn hóa phát huy giá trị Trong những năm qua không thể phủ nhận sự dự hăng hái của nhiều nguồn lực từng lớp cho công tác bảo vệ và sang sửa di tích.
Ông Phạm Phú Ngọc, Trung tâm Quản lý bảo tàng Di sản văn hóa Hội An cho biết: “Tỉ trọng GDP của nhóm Dịch vụ - Du lịch – Thương mại chiếm 65%”.
Việc phát huy giá trị di tích gắn với sự phát triển từng lớp cũng đã có những điểm sáng hăng hái mà ghi nhận bước đầu là địa phương nào, khu di tích nào có sự năng động, sáng tạo trong việc bảo tàng và phát huy giá trị di sản thì có thể đem đến nguồn thu đáng kể cho di sản.
Chính phủ và Bộ VHTTDL cũng đã ban hành những văn bản dưới Luật tạo điều kiện để triển khai Luật trong cuộc sống.
